Bệnh Huyết Khối

Tôi muốn hỏi cho trường hợp của mẹ tôi. Năm nay bà 60 tuổi, đi khám bệnh tại bệnh viện 108 thì được chuẩn đoán bị xơ vữa động mạch và thiếu máu não, thoái hoá cột sống. Hỏi bị bệnh như trên thì chế độ ăn uống, luyện tập, kiêng khem ra sao, có thể uống thuốc bắc được không, có thể ăn óc lợn hầm được không?

Theo thư chị hỏi, bác sĩ tư vấn nghĩ sức khỏe của mẹ chị có hai vấn đề.

Trước hết, xin trả lời chị về xơ vữa động mạch và thiếu máu não. Xơ vữa động mạch là một bệnh lý khá phổ biến. Bệnh nhân thường đến các cơ sở y tế hoặc đi khám bác sĩ khi bệnh đã tiến triển đến giai đoạn có các biến chứng ở tim, mạch máu não, thận, hoặc mạch máu nuôi các chi. Bệnh thường xuất hiện từ tuổi trung niên do sự tích tụ chất béo trong thành các động mạch tạo thành các mảng xơ vữa động mạch. Nếu không được điều trị kịp thời và thích hợp, mảng xơ vữa có thể ngày càng to dần gây chít hẹp lòng của động mạch. Khi mảng xơ vữa bị vỡ hoặc bị loét, cục máu đông (huyết khối) sẽ thành lập trên nền mảng xơ vữa ấy gọi là huyết khối xơ vữa động mạch, có thể làm tắc hoàn toàn hoặc gần hoàn toàn động mạch, Nếu huyết khối gây tắc động mạch vành là động mạch nuôi cơ tim, vùng cơ tim tương ứng bị thiếu máu nuôi sẽ chết. Hiện tượng này gọi là nhồi máu cơ tim mà triệu chứng thường gặp là bệnh nhân bị đau ngực. Trường hợp huyết khối xơ vữa động mạch gây bít tắc mạch máu não, bệnh nhân có thể bị cơn thoáng thiếu máu não, hoặc nặng hơn nữa là nhồi máu não. Đây có thể là trường hợp của mẹ chị. Những người dễ mắc bệnh xơ vữa động mạch bao gồm: những người hút thuốc lá; bệnh nhân bị tăng huyết áp, tăng cholesterol máu, đái tháo đường không điều trị đúng; nam giới trên 45 tuổi, phụ nữ đã mãn kinh, thừa cân, béo phì, ít hoạt động thể lực, hoặc có thân nhân trực hệ (cha hoặc mẹ hoặc anh chị chị ruột) bị nhồi máu cơ tim. Như vậy, điều trị quan trọng nhất là phòng ngừa các biến cố do huyết khối xơ vữa động mạch, bao gồm các phương pháp:

ü Điều trị thật tích cực các bệnh gây xơ vữa động mạch như: tăng huyết áp, đái tháo đường, tăng cholesterol máu. Cụ thể phải kiểm soát tốt huyết áp ở người bệnh tăng huyết áp (hạ huyết áp xuống dưới 140/90 mm Hg), kiểm soát tốt đường huyết ở người bệnh đái tháo đường (hạ đường huyết lúc đói xuống dưới 126 mg/dl) và kiểm soát tốt cholesterol ở người có tăng cholesterol máu (hạ cholesterol LDL xuống dưới 100 mg/dl).

ü Người hút thuốc lá nhất thiết phải bỏ thuốc lá.

ü Người thừa cân hoặc béo phì phải cố gắng giảm cân bằng cách ăn kiêng và tăng cường vận động thể lực. Thực hiện lối sống lành mạnh như: vận động thể lực thường xuyên; chế độ ăn ít muối, ít chất béo và nhiều rau quả.

ü Tùy trường hợp, bác sĩ sẽ kê toa dài hạn một số loại thuốc tùy theo tình trạng cụ thể của bệnh nhân, trong đó có thể có các thuốc kháng tiểu cầu (gồm aspirin và clopidogrel) để ngăn chận sự thành lập huyết khối xơ vữa động mạch. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý dùng các thuốc này mà phải có sự chỉ định và theo dõi chặt chẽ của bác sĩ.

Về thoái hóa cột sống, tùy theo diễn tiến và biến chứng của bệnh mà điều trị kết hợp các biện pháp dùng thuốc, các bài tập luyện cột sống, vật lý trị liệu, hoặc phẫu thuật.

Như vậy, trường hợp mẹ của chị, chị nên đưa cụ tái khám định kỳ tại chuyên khoa tim mạch và chuyên khoa khớp để có phác đồ điều trị thích hợp. Ngoài ra, nhắc chị là thức ăn chế biến từ óc và phủ tạng động vật rất giàu cholesterol, nên hạn chế dùng thường xuyên cho người bị xơ vữa động mạch. Thuốc bắc muốn sử dụng cần lưu ý tham khảo ý kiến các đông y sĩ có uy tín và có giấy phép hành nghề. Không nên tự ý dùng thuốc không rõ nguồn gốc hoặc theo sự đồn đại, rỉ tai của những người không có chuyên môn y khoa.